OERsprong

Met het gelaagde programma ‘OERsprong’ betreedt het Gelders Fanfare Orkest (GFO) in 2026 het podium van het Wereld Muziek Concours (WMC). Dit thematische programma is niet zomaar een verzameling muziekwerken, maar een fundamentele weerspiegeling van de identiteit van het orkest en de constante evolutie van de fanfaremuziek.

De missie: Immaterieel erfgoed opnieuw uitvinden

Het GFO ziet het als een kernverantwoordelijkheid om bij te dragen aan het behoud en de ontwikkeling van het fanfareorkest als artistiek waardevol immaterieel erfgoed. De overtuiging binnen het orkest is helder: erfgoed blijft alleen levend als het zich blijft vernieuwen. En hoe kun je een blaasorkest beter opnieuw uitvinden dan door het creëren van splinternieuwe muziek? Puur, fris en uitdagend!

Om deze visie kracht bij te zetten, is er voor dit WMC-project een inspirerende opdracht uitgeschreven. Zowel jong talent als zeer ervaren componisten zijn gevraagd om nieuwe noten aan het papier toe te vertrouwen. Het resultaat is een uniek repertoire dat speciaal voor deze concertreeks en het concours tot stand is gekomen.

Wat betekent OERsprong?

De titel OERsprong draagt een dubbele, symbolische betekenis in zich die de verbinding legt tussen historie, regio en textuur:

  1. De Veluwse IJzerwinning: Enerzijds verwijst de term rechtstreeks naar de eeuwenlange oer- of ijzerwinning op de Veluwe. Dit gebied vormt de absolute geografische en historische bakermat van het Gelders Fanfare Orkest.
  2. Metallharmonie: Anderzijds is de titel een bewuste knipoog naar het Duitse woord voor blaasorkest: ‘Metallharmonie’.

De dieperliggende drijfveer achter dit thema is identiek. Net zoals men vroeger uit ruwe grondstoffen en ijzererts kostbare en functionele objecten smeedde, zo smeden de componisten en het orkest uit pure, losse muzikale noten iets totaal nieuws en artistiek waardevols.

Gelderse elementen en muzikale vertaling

Vier topcomponisten — Henry Kelder, Thom Zigterman, Pierre-Antoine Savoyat en Jan Van der Roost — hebben zich door deze thematische opdracht laten inspireren. Zij hebben bovendien subtiele Gelderse elementen in hun composities verweven, waardoor het programma diep geworteld is in de eigen regio.

Het thema komt tot leven in de gelaagdheid van de verschillende werken. De rauwe, grove motoriek en de oerbeleving van de Veluwse grondstof zijn hoorbaar in het grensverleggende Saxophone Concerto No. 4 van Henry Kelder, waarin soliste Deborah Witteveen alle registers van de baritonsaxofoon opent. De New Yorkse straatritmiek in Moondog, The Viking of 6th Avenue van Thom Zigterman laat zien hoe de fanfare universele, moderne invloeden absorbeert.

Tegenover de rauwe energie staat het spirituele en verfijnde rustpunt Arioso cantabile van Jan Van der Roost, dat de luisteraar juist mee terugneemt naar de absolute oerbron van muziek: rust, bezinning en het pure oergevoel. De verbinding met de aarde, de elementen en de ontstaansgeschiedenis uit de chaos wordt vervolgens groots verklankt in Hearing the Earth (Gaia’s Hymn) van Pierre-Antoine Savoyat. Tot slot brengt het orkest met het krachtige Furious van Andy Scott een diepgaand eerbetoon aan de muzikale oersprong en historie van het orkest zelf, opgedragen aan het overleden oud-GFO-lid Erik-Jan de With.

De perfecte match

Het overkoepelende doel van OERsprong is om te verrassen. Dat doet het orkest niet alleen door de grenzen van de orkestklank op te zoeken, maar ook door samen te werken met musici die dezelfde artistieke durf tonen. Soliste Deborah Witteveen vormt daarin de perfecte match; haar passie voor onderbelicht repertoire en nieuwe muziek sluit naadloos aan bij de pioniersgeest van dit project.

Het programma bewijst dat traditie en vernieuwing elkaar niet uitsluiten, maar juist versterken. Ga met het GFO mee terug naar de Oersprong en ervaar zelf dat de fanfare springlevend is!

Mogelijk gemaakt door steun van bovenstaande fondsen en bedrijven

Tekst: Wilma Schreiber